Ispanak, mevsim sebzeleri içerisinde en faydalı sebzelerin başında geliyor. Son günlerde görülen ıspanak zehirlenmesi vakaları nedeniyle ıspanak tüketmekten korkulduğunun altını çizen Anadolu Sağlık Merkezi İç Hastalıkları ve Nefroloji Uzmanı Doç. Dr. Enes Murat Atasoyu, ıspanak zehirlenmelerine ilişkin merak edilen soruları yanıtladı.
1. Ispanağı tüketmeden önce nelere dikkat etmeli? Üzerindeki kimyasallardan arınması için nasıl yıkamalı?
Ispanak satın alırken yapraklarının diri olmasına, yapraklarının sarı-kahverengi renkte olmamasına, üzerinde lekeler-benekler bulunmamasına ve yaprak bütünlüğünün bozulmamış olmasına dikkat edilmeli. Eldiven giyerek akan suda yaprakları tek tek yıkamak, araya karışmış yabancı otları da mutlaka ayıklamak gerekir.
2. Sirkeli ve tuzlu su gibi bir karışımın içinde bekletmek bir çözüm mü?
Satın alınan sebzelerin akan ve temiz olduğu bilinen suda, iyi şekilde yıkanması yeterli olabiliyor. Bununla birlikte, sirkeli suda bekletmek sebzedeki kalmış olan bakterilerin temizlenmesi için iyi bir çözümdür. Ayrıca ıspanak gibi kökü ile birlikte satın alınan sebzelerin kökünden ayrıldıktan sonra yıkanması uygundur. Ellerimizden de sebzelere bakteriler geçebileceği için sebzeyi yıkamadan önce ve sonra ellerin de yıkanması gerekir.
3. Ispanak yemeğini ne kadar süre içinde tüketmek gerekir? 2 gün buzdolabında kalır mı?
Pişmiş olan yemek en fazla 2 saat dışarda tutulmalı, sonrasında buzdolabında saklanmalı. Sıcak havalarda yemekler bir saaten fazla dışarıda tutulmamalı. Ve pişirilen yemek en fazla iki kez tekrar ısıtılmalı.
4. Ispanak salatası veya yemeğinin bozulduğu nasıl anlaşılır?
Yemekte ekşili veya kötü bir kokunun olması, suyunun kıvamını yitirmesi bozulma işaretleri olarak kabul edilebilir.
5. Ispanak nasıl zehirler? Hangi toksik (zehirli) maddeler ortaya çıkar?
Ispanak, yapısında yer alan “histamin” adlı maddeye karşı hassasiyeti olan kişilerde rahatsızlık oluşabilir. Ayrıca ıspanağın yetiştirilme, toplanma, nakliye, saklanma süreçlerinde yapraklarına bulaşmış olabilen bakteriler, parazitler, zararlı otlar veya kimyasal maddelerin etkisi ile zehirlenme belirtileri ortaya çıkabilir.
6. Ispanak zehirlenmesinin belirtileri nelerdir? Ne zaman doktora başvurmalı?
Histamin duyarlılığı olan kişiler ıspanak yediğinde midede kramp tarzında ağrı, ciltte kaşıntı, burun akıntısı, burun tıkanıklığı gibi belirtiler ortaya çıkabilir.
Ispanak yapraklarına bulaşan bakteri, kimyasal maddeler veya zararlı otların bulunması halinde ise bulantı, kusma, ateş, ishal, genel durum bozukluğu gelişebilir.
Kanlı dışkılama, şiddetli kusma, düşmeyen ateş, bilinç değişiklikleri gibi belirtiler varsa hemen doktora müracaat edilmeli.
NOT: Marketlerde satılan paketlenmiş bebe ıspanakları tercih edebilirsiniz. Bunların hem kökü ayrılmıştır hem de yıkama işlemi uygulanmıştır. Alındıktan sonra sizde evde bir durulama işlemini uygularsanız tüketmeniz için yeterli olacaktır.
